Төслийн тухай

Бидний хэрэгжүүлж буй хүмүүнлэгийн төслийг санаачлах хүсэл тэмүүлэл санаандгүй байдлаар бий болсон юм. Манай төслийг санаачлагчид Томас болон Раоул нар анх удаа Монгол улсад аялахаар ирэх үеэрээ төслийг хэрэгжүүлэх санааг өвөртлөн буцсан юм. Эх орон Швейцарь улсад өөрсдийн ажилладаг хүүхдийн эмнэлгийнхээ өдөр тутмын ажлынхаа явцад түнхний үений дутуу хөгжлийн талаарх ихээхэн мэдлэг, туршлага хуримтлуулсан байсан Томас болон Раоул нар таньдаг монголчуудаасаа гэр бүл, найз нөхдийнх нь дунд түнхний үений дутуу хөгжилтэй, яс булчингийн тогтолцооны гажигтай хүүхдүүд байдгийг олонтаа сонссон юм. Тиймээс монгол эмч нарт арвин туршлагаасаа хуваалцаж, мэргэжлийн тусламж дэмжлэг үзүүлж, түгээмэл тохиолддог түнхний үений эмгэгийг аль болох эрт оношлон эмчилснээр цаашид Монгол улсад уг өвчнөөр өвчилсөн ямар ч хүүхэд насаараа тахир дутуу болохгүй байх аюулаас сэргийлэх боломж бүрдэх юм.

Төслийг түнхний үений дутуу хөгжлийг эрт оношилж, эмчлэх зорилгоор ажиллах эрч хүч, урам зоригоор дүүрэн монгол эмч нарын хамт эхлүүлсэн бөгөөд өнөөг хүртэл амжилттай хэрэгжүүлж байна.

Төслийг хэрэгжүүлэх хүртэл Монгол улсад шийдэгдээгүй байсан нэг томоохон асуудал нь Англиар DDH (Developmental dysplasia of the hip) буюу түнхний үений хөгжлийн дутмагшил бөгөөд тэр ч утгаараа Монголын эрүүл мэндийн яамны зүгээс төслийг эхлүүлсэн даруйд дэмжиж ажиллахаа илэрхийлсэн юм.  

Профессор Графын (хэт авиан оношилгооны арга) түнхний үений хэт авиан оношилгоог монголын төрөх эмнэлгүүдэд нэвтрүүлж, түнхний үений дутуу хөгжлийг эрт оношилж, дөрөөвчийн тусламжтайгаар эрт эмчлэх боломж нөхцлийг бүрдүүлэхийн тулд олон зүйлүүдийг тодруулах, монгол эмч нарт оношилгооны арга барилыг эзэмшүүлэхийн тулд сургах шаардлага тулгарч байв. Тухайлбал түнхний үений дутуу хөгжилтэй хөхүүл хүүхдийг өлгийдөх уламжлалт арга барилыг өөрчлөн, бодит арга барилд нийцүүлж, мэдээллийг орон нутгийн эмч нараар дамжуулан түгээх шаардлага тулгарсан юм.

Монгол улс хөгжиж буй орны тоонд ордог бөгөөд эрүүл мэндийн салбарт маш бага хөрөнгө мөнгө төсөвлөдөг. Швейцарь дахь хөрөнгө оруулагчид, хандивлагчдын хөрөнгөөр Монгол улсад шаардлагатай хэт авиан оношлогооны аппаратуудыг нийлүүлэх нөхцөл бүрдэн, төслийг хэрэгжүүлж буй Швейцарийн хүүхдийн эмч нар жилдээ ойролцоогоор 100000 хүүхэд шинээр мэндэлдэг нийслэл Улаанбаатар хотоос эхлэн, цаашид Монгол улсын бүх аймгуудын төрөх эмнэлгүүдийг төсөлд хамруулж, хүүхдийн эмч нарыг тогтмол сургана. Монгол хэл дээр орчуулсан гарын авлагын тусламжтайгаар Швейцарь-Монголын хүүхдийн төслийн багийнхан анхан болон давтан сургалтуудыг тогтмол явуулж байна. Монгол хүүхдүүдэд үзүүлэх тусламж үйлчилгээний чанар ихээхэн сайжирсан төдийгүй оношлогооны чанарын стандарт өдгөө Швейцарийн түвшинтэй нийцэж байгаа юм.

Төслийн хүрээнд Монгол улсад суурилуулсан түнхний үений бүх хэт авиан оношлогооны чанарт хяналт тавих зорилгоор интернэтэд суурилсан програм шинээр боловсруулсан бөгөөд уг програм нь бүх оношлогоо, хийсэн эмчилгээнд зөвлөгөө өгч, түүнчлэн шинжлэх ухааны дүгнэлтийг Швейцариас гаргах боломжийг бүрдүүлэх юм. 

Хувь хүн санаачилсан энэхүү тусламжийн байгууллага нь Монгол улсын зөвхөн сонгон авсан эрүүл мэндийн салбарын асуудлыг хөндөж, сайн үр дүнд хүрнэ. Төслийг хэрэгжүүлэхэд гар бие оролцож буй бүхий л Швейцарь болон Монгол хүмүүсийн хүчин чармайлт, орон нутгийн байгууллагуудын дэмжлэгтэйгээр санхүүгийн хувьд харьцангуй бага хөрөнгөөр том зорилгод хүрэх боломжтой. Хүүхдийн төсөл одоогоор маш амжилттай хэрэгжиж байгаа бөгөөд хараахан төлөвлөсөн бүх аймгуудыг хамарч, оношлогооны аппаратаар ханган, бүх эмч нарыг сургаж амжаагүй байгаа билээ. Төслийн цаашдын зорилго нь монгол эмч нарт ирэх хэдэн жилд төслийг орон даяар бүрэн бие даан удирдан явуулах чадвар эзэмшүүлж, Монгол улсад түнхний үений дутуу хөгжлийг хугацаанд нь оношлоогүй ямар ч хүүхэд гаргахгүй байх, буруу эмчилсний улмаас насаараа тахир дутуу болохгүй байх нөхцлийг бүрдүүлэхэд чиглэгдэнэ.

Бидний хэрэгжүүлж буй төслийг Монгол улсын эрүүл мэндийн яам сайшаан, 2014 онд албан ёсоор хүлээн зөвшөөрсөн төдийгүй урьдчилан сэргийлэх үндэсний зорилгодоо тусгасан юм.